Nowa szczepionka na małpią ospę: co o niej wiemy?

Mpox szczepionka po pomyślnych testach na zwierzętach

Klaudia Gierlicka | 2025-12-29 (ostatnia aktualizacja: 2026-02-05)
Zespół naukowy z z Uniwersytetu Teksańskiego w Austin połączyli siły ze sztuczną inteligencją (AI) w pracach nad nową szczepionką przeciw mpox. W ten sposób udało się opracować preparat o innowacyjnym sposobie działania. Sprawdź szczegóły!

Mpox szczepionka – jakie są najnowsze postępy?

Naukowcy z Uniwersytetu Teksańskiego w Austin (UT Austin) osiągnęli znaczące postępy w opracowaniu nowej szczepionki przeciw mpox. Preparat opracowany z pomocą sztucznej inteligencji (AI) przeszedł pierwsze badania kliniczne na zwierzętach – u myszy poddanych immunizacji zaobserwowano wysoki poziom przeciwciał neutralizujących wirusa Mpox kladu Ib i IIb oraz wirusa ospy krowiej[1].

Silna reakcja odpornościowa u zwierząt to jasny sygnał, że nowa szczepionka na ospę małpią ma naprawdę duży potencjał. Zespół badawczy dąży teraz do dopracowania wersji antygenu i dalszych testów, które w przyszłości mogłyby doprowadzić do badań klinicznych u ludzi. Jak działa nowo opracowany preparat?

Jak działa szczepionka na małpią ospę (mpox)?

Dotychczasowe szczepionki na ospę z reguły wykorzystywały osłabione (atenuowane) lub zabite (inaktywowane) wirusy. Nowa strategia polega na wyizolowaniu pojedynczego białka (OPG153), które jest łatwiejsze w produkcji oraz bezpieczniejsze dla pacjenta niż cały patogen[2].

Wirus mpox ma jednak na swojej powierzchni dziesiątki różnych białek, a w krwi pacjentów, którzy przeżyli małpią ospę, znajduje się mnóstwo różnych przeciwciał ochronnych. W dopasowaniu białka odgrywającego kluczową rolę w wywołaniu infekcji do blokującego go przeciwciała pomogła sztuczna inteligencja.

Metoda ta jest określana mianem odwrotnej wakcynologii (ang. reverse vaccinology). Dzięki niej zespół badawczy z UT Austin zaoszczędził mnóstwo czasu – według Jasona McLellana, profesora biologii i współautora badania, bez AI wyselekcjonowanie białka OPG153 oraz odpowiedniego przeciwciała zajęłoby całe lata.

Czemu wynalezienie szczepionki mpox jest ważne?

W profilaktyce Mpox szczepionka ma szansę odegrać kluczową rolę ze względu na tańszą i prostszą produkcję, a co za tym idzie – potencjalnie lepszą dostępność niż dotychczasowo stosowany preparat. Ma to ułatwić globalną ochronę przed kolejnymi ogniskami zakażeń; przykładowo, ostatnia epidemia małpiej ospy w Europie wywołała ponad 20 tys. infekcji.

Szczepionka na małpią ospę ma chronić nie tylko przed gorączką, wysypką i obrzękiem węzłów chłonnych, ale także przed możliwymi powikłaniami mpox. Zalicza się do nich m.in. zapalenie płuc, mózgu oraz utrata/uszkodzenie wzroku wskutek zakażenia rogówki. Sprawdź szczegóły w: małpia ospa.

Zależy Ci na zdrowiu w podróży?

Przygotuj się do wyjazdu z TropicalMed

Mpox to nie jedyne zagrożenie zdrowotne w podróży, dlatego warto zadbać o profilaktykę z TropicalMed.
Nasz personel oceni ryzyko zdrowotne w kraju docelowym, zaproponuje odpowiednie szczepienia i wyda kompletną listę zaleceń.
Odpowiednia profilaktyka ogranicza ryzyko przywiezienia chorób z podróży i jej dalszego rozprzestrzeniania w Polsce.
Indywidualne zalecenia. Szeroki wybór szczepionek. Aktualne dane epidemiologiczne.
kobieta po szczepieniu. szczepionka na ospę małpią Wybierz termin wizyty

Jak chronić się przed małpią ospą bez szczepionki?

Dopóki nowa szczepionka na ospę małpią nie pojawi się na rynku, profilaktyka obejmuje izolację osób chorych oraz przestrzeganie higieny: mycie rąk i rezygnację z dzielenia się przedmiotami osobistymi. Uzupełnieniem ochrony w krajach dotkniętych epidemią są szczepienia na ospę prawdziwą, które zapewniają ochronę krzyżową na mpox.

Profilaktyka jest szczególnie ważna dla osób odwiedzających kraje endemiczne, do których należą m.in. Demokratyczna Republika Konga, Uganda czy Republika Środkowoafrykańska. Przed wyjazdem warto zatem nasz odwiedzić ośrodek medycyny podróży, gdzie można liczyć na spersonalizowaną listę zaleceń zdrowotnych oraz szczepienia na choroby najpowszechniejsze w danym regionie. Sprawdź cennik TropicalMed i zapisz się na wizytę w najbliższej placówce.

Serdecznie zapraszamy!