Leiszmanioza: co musisz o niej wiedzieć?

Leiszmanioza co to za choroba i jak się przenosi?

Leiszmanioza to pasożytnicza choroba zakaźna występująca w postaci skórnej, trzewnej albo śluzówkowo-skórnej. Jest wywołana przez pierwotniaki z rodzaju Leiszmania, których rezerwuarem, (naturalnym środowiskiem) jest organizm człowieka i określonych zwierząt. Wśród nosicieli zwierzęcych wyróżnia się psy, koty oraz gryzonie (np. zające, oposy, szczury). 

Chociaż do zakażenia dochodzi głównie wskutek ukąszenia zakażonej muchówki z rodzaju Phlebotomus lub Lutzomyia, warto mieć na względzie, czy leiszmanioza jest zaraźliwa. Okazuje się bowiem, że pasożyty mogą szerzyć się z człowieka na człowieka podczas kontaktów seksualnych, transfuzji krwi albo w czasie ciąży (z chorej matki na płód). Gdzie leiszmanioza u ludzi jest najpowszechniejsza?

Gdzie występuje leiszmanioza i ile osób dotyka?

Ze względu na niesprzyjający klimat, leiszmanioza w Polsce nie występuje. Jedyną grupą narażoną na zakażenie są osoby podróżujące do regionów dotkniętych tą chorobą, czyli do Ameryki Łacińskiej, Azji, Afryki oraz terenów w basenie Morza Śródziemnego. 

Wykaz krajów, gdzie odnotowuje się 90% przypadków leiszmaniozy skórnej, 70-75% przypadków leiszmaniozy trzewnej^[1] oraz ponad 90% przypadków leiszmaniozy śluzówkowo-skórnej, znajduje się w poniższej tabeli.

Według szacunków, każdego roku odnotowuje się od 700 tysięcy do 1,2 miliona przypadków^[2]. Biorąc pod uwagę, że leiszmanioza w Polsce nie występuje, przeciętny podróżnik nie ma żadnej naturalnej odporności na tę chorobę. Jest więc podatny na ciężką, powikłaną infekcję. Jaki jest jej przebieg?

Leiszmanioza objawy: jak rozpoznać chorobę?

Jak już wspomniano, leiszmanioza u ludzi występuje w trzech wariantach: skórnym, trzewnym i śluzówkowo-skórnym. Niezależnie od odmiany, pierwotniaki długo rozwijają się w organizmie – tzw. okres wylęgania trwa średnio od kilku tygodni do kilku miesięcy. W przypadku odmiany skórnej może to zająć nawet kilka lat. Kiedy pasożyty się namnożą, chory zaczyna odczuwać objawy. Jakie dokładnie?  

Przy chorobie takiej jak leiszmanioza objawy mogą prowadzić do poważnych powikłań. Zmiany na skórze mogą skutkować trwałymi bliznami, a przewlekły stan zapalny śluzówek bywa przyczyną perforacji (ubytku) przegrody nosowej czy uszkodzenia krtani/tchawicy. Zakażenie nierzadko kończy się zgonem pacjenta. Co warto wiedzieć w tej kwestii?

Czy leiszmanioza jest chorobą śmiertelną?

Najcięższą postacią choroby jest leiszmanioza trzewna, która bez odpowiedniego leczenia kończy się śmiercią w ponad 95% przypadków^[3] i wywołuje około 50-90 tys. zgonów rocznie^[4]. 

Postać skórna czy śluzówkowo-skórna rzadko skutkuje zgonem, jednak może doprowadzić do trwałego oszpecenia, które znacznie pogarsza jakość życia. Aby zapobiec niepełnosprawności, czy nawet śmierci w wyniku zakażenia, warto dowiedzieć się na temat metod leczenia leiszmaniozy.

Leiszmanioza leczenie: jak zwalczać chorobę?

W przypadku choroby takiej jak leiszmanioza diagnostyka opiera się na przede wszystkim na badaniu skóry lub tkanek (biopsja) oraz szczegółowym wywiadzie medycznym. Lekarz może też zlecić serologiczne badanie krwi. 

Kiedy wywiad i testy wykażą, że to faktycznie leiszmanioza leczenie opiera się na odpowiednio dobranych środkach przeciwpasożytniczych, zwalczających określony gatunek pierwotniaka. Są to:

• Antymonian megluminy
• Stiboglukonian sodu
• Amfoterycyna B
• Paromomycyna
• Ketokonazol
• Miltefosyna
• Pentamidyna^[5].

Leczenie miejscowe, mające na celu jak najskuteczniejsze zaleczenie zmian skórnych, może obejmować terapię ciepłem lub zimnem (krioterapię)^[6]. Jak powszechnie wiadomo, lepiej zapobiegać niż leczyć – aby nie dopuścić do rozwoju choroby i konieczności podejmowania skomplikowanych kuracji, warto zapoznać się z zasadami profilaktyki.

Jak zapobiegać leiszmaniozie z TropicalMed?

Profilaktyka leiszmaniozy opiera się głównie na ochronie przed ukąszeniami owadów. Służą w tym celu moskitiery, repelenty, noszenie odzieży zakrywającej jak największą powierzchnię ciała oraz unikanie wychodzenia na zewnątrz wczesnym rankiem i o zmierzchu, kiedy meszki przenoszące leiszmaniozę są najbardziej aktywne^[7].

Warto zaznaczyć, że ukąszenia owadów mogą wywołać wiele różnych chorób. Ponadto, w krajach występowania leiszmaniozy zagrożeniem są nie tylko infekcje wektorowe (przenoszone przez organizmy takie jak meszki czy komary), ale także transmitowane drogą pokarmową (przez spożycie skażonej żywności/wody) czy kropelkową (przez kichanie, kaszel czy rozmowę z nosicielem).

Aby nie narażać się na groźne choroby oraz wysokie koszty leczenia za granicą, warto wykonać szczepienia ochronne. Ich ceny (solo lub w pakietach) można znaleźć, klikając cennik TropicalMed. W ramach wizyty szczepiennej oferujemy bezpłatną konsultację medyczną, podczas której podpowiemy w sprawie pozostałych zasad profilaktyki – nie na wszystkie choroby są bowiem dostępne szczepionki.

Zafunduj sobie zdrowy, spokojny i bezpieczny wyjazd i zgłoś się do TropicalMed za pośrednictwem wygodnego systemu rejestracji online. 

Serdecznie zapraszamy!

FAQ - często zadawane pytania