Co to jest wirus MERS-CoV i czym grozi zakażenie?

Wirus MERS-CoV – wszystko, co musisz wiedzieć

Klaudia Gierlicka | 2023-05-25 (ostatnia aktualizacja: 2026-01-14)
Koronawirus MERS został odkryty w 2012 roku w Arabii Saudyjskiej. Obecnie choroba występuje głównie na Bliskim Wschodzie, ale zdarzają się ogniska zakażeń poza tym regionem (m.in. w Niemczech czy Francji). Sprawdź, jak chronić się przed chorobą!

Wirus Mers co to jest:

  • Występowanie: głównie Bliski Wschód
  • Transmisja: kontakt z nosicielem ludzkim/zwierzęcym
  • Objawy: gorączka, kaszel, duszności, rzadziej dolegliwości żołądkowo-jelitowe
  • Powikłania: zapalenie płuc, niewydolność nerek, śmiertelność w okolicach 37%
  • Profilaktyka: higiena, obróbka termiczna żywności, unikanie kontaktu z nosicielami

Wirus MERS co to jest i jak się przenosi?

Wirus MERS-CoV (ang. Middle East respiratory syndrome coronavirus) to bliskowschodni koronawirus zespołu oddechowego, odkryty w Arabii Saudyjskiej w 2012 roku. Źródłem zakażenia są wielbłądy, a dokładniej:

  • kontakt z wydzielinami dróg oddechowych lub wydalinami wielbłądów,
  • wypicie niepasteryzowanego mleka wielbłądziego,
  • zjedzenie niedogotowanego mięsa wielbłądziego.

Możliwa jest też transmisja z człowieka na człowieka, gdyż w gospodarstwach domowych i placówkach opieki zdrowotnej, gdzie przebywali nosiciele MERS-Cov, obserwowano nowe zachorowania. Co ciekawe, zakażenia domowe wydają się być rzadsze niż w szpitalach czy przychodniach[1].

Aby zapobiec infekcji, zaleca się dbanie o czystość rąk, izolację osób chorych, unikanie kontaktu ze zwierzętami i ich odchodami oraz higienę żywienia. Właściwa obróbka termiczna (np. pasteryzacja, gotowanie, pieczenie czy smażenie) zabija zarazki, dzięki czemu wywołana przez wirusa MERS choroba przestaje stanowić zagrożenie. Jakie są jej objawy, możliwe powikłania i śmiertelność?

MERS choroba: jakie są jej objawy i powikłania?

Według hipotez naukowców, koronawirus MERS jest najgroźniejszy dla seniorów, osób z niedoborami odporności oraz przewlekle chorych (m.in. cukrzyków). Najbardziej typowe dla zakażenia są dolegliwości ze strony układu oddechowego. Jakie dokładnie?

Wirus MERS objawy

Ciężkość i przebieg zakażenia MERS jest różny, od bezobjawowej infekcji, przez łagodne objawy oddechowe, aż do ciężkiej, powikłanej choroby. Zazwyczaj po około 5 dniach od wniknięcia wirusa do organizmu można zauważyć poniższe objawy:

  • kaszel,
  • gorączka, 
  • duszności.

Wywołane przez wirus MERS objawy żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, wymioty czy biegunka są zgłaszane sporadycznie. Jakie są możliwe skutki zakażenia?

Zależy Ci na zdrowym wypoczynku?

Zapytaj lekarza o sposoby profilaktyki

Podczas pielgrzymek hadżdż podróżni są szczególnie narażeni na choroby przenoszące się między ludźmi.
Osoby starsze i/lub z niedoborami odporności muszą szczególnie zadbać o zdrowie przed i w trakcie podróży.
Aby móc przekroczyć granicę Arabii Saudyjskiej podczas pielgrzymi, trzeba mieć potwierdzenie szczepienia na meningokoki.
Doświadczony personel medyczny. Duża dostępność terminów. Wygodna rejestracja online.
kobieta po szczepieniu. koronawirus MERS Umów się na konsultację online

Wirus MERS powikłania

W ciężkich przypadkach wirus MERS-CoV wywołuje ostrą niewydolność oddechową oraz zaburzenie pracy narządów, głównie nerek[2]. Około 37% przypadków zgłoszonych do WHO zakończyło się zgonem[3]. To jasne dowody na to, że koronawirus MERS jest poważnym zagrożeniem dla zdrowia i życia ludzi. Jak przebiega leczenie w przypadku zakażenia?

Jak przebiega leczenie choroby wywołanej przez MERS-CoV?

Ostrzeżenie dotyczące samoleczenia
W przypadku podejrzenia choroby należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem, który dokona diagnozy i dopasuje leczenie do potrzeb i indywidualnych predyspozycji zdrowotnych pacjenta (m.in. alergii). Informacje na niniejszej stronie mają charakter informacyjny i ogólny – nie mogą zastąpić spersonalizowanej porady lekarskiej.

Wymienione wyżej objawy to przesłanki kliniczne, które są przydatne w postawieniu diagnozy. Są one jednak na tyle ogólne, że do potwierdzenia zakażenia wirusem MERS potrzeba testów laboratoryjnych. Jeśli materiał genetyczny wirusa zostanie wykryty w próbkach oddechowych (jak płyn płucny), to można potwierdzić zakażenie.

Obecnie nie ma specyficznego lekarstwa na chorobę wywołaną przez MERS-CoV. Ciągle trwają testy remdesiwiru (GS-5734) wykazującego działanie hamujące namnażanie się wirusa w tkankach oddechowych i zapobiegające powstawaniu zmian chorobowych w płucach[4]. Do czasu wynalezienia lekarstwa kuracja polega na stosowaniu środków wspomagających nerki, układ oddechowy i/lub krążenia oraz zapobieganie zakażeniom wtórnym. 

Kiedy znane są już objawy i leczenie wirusa MERS, warto sprawdzić, gdzie choroba stanowi największe zagrożenie oraz jak przygotować się zdrowotnie do podróży w regiony endemiczne.

Gdzie występuje wirus i czy grozi nam epidemia MERS?

Jak już wspomniano, MERS-CoV został odkryty w Arabii Saudyjskiej i to właśnie z tego kraju pochodzi ponad 84% wszystkich odnotowanych zakażeń[5]. Od 2012 roku wirus zdążył rozprzestrzenić się do 27 państw członkowskich WHO, zlokalizowanych na niemal wszystkich kontynentach:

  • w Ameryce Północnej (w USA)
  • w Afryce (w Algierii, Egipcie, Tunezji)
  • w Europie (wirus MERS w Niemczech, Holandii czy Francji)
  • w Azji (m.in. Tajlandia, Chiny i słynna epidemia MERS w Korei Południowej)[6].

Wirus MERS w Polsce
Zakażeń nigdy nie odnotowano w naszym kraju; najbliższy polskich granic był wirus MERS w Niemczech odnotowany w marcu 2015 roku.

Warto zaznaczyć, że przypadki zarejestrowane poza Bliskim Wschodem to z reguły zakażenia alochtoniczne (napływowe), nabyte podczas podróży do regionu endemicznego. Największa epidemia MERS poza Półwyspem Arabskim miała miejsce w 2015 roku w Korei Południowej. Odnotowano wówczas 186 zakażeń i 38 zgonów, a pacjent zero miał historię podróży na Bliski Wschód. Jak zadbać o zdrowie podczas takiej wyprawy?

Jak TropicalMed pomaga przygotować się do podróży?

Podróżując do krajów Bliskiego Wschodu, warto znać nie tylko zasady profilaktyki, objawy i leczenie wirusa MERS, ale także innych chorób zagrażających w regionie. Są to głównie:

  • inwazyjna choroba meningokokowa,
  • choroby brudnych rąk (dur brzuszny czy WZW typu A),
  • choroby odzwierzęce (nie tylko MERS, ale także denga czy wścieklizna),

Wymóg szczepienia podróżnych
Planując pielgrzymkę do Arabii Saudyjskiej, trzeba posiadać certyfikat szczepienia na meningokoki typu ACWY. Dłuższa podróż do Syrii czy Iraku może generować potrzebę przyjęcia dawki przypominającej na polio (szczegóły w odnośnikach).

Z racji tego, że wścieklizna, denga, dur brzuszny czy wirus MERS w Polsce praktycznie nie występują, to podróżni są znacznie bardziej narażeni na zakażenie. Warto zatem zgłosić się do TropicalMed po kompletną listę zaleceń zdrowotnych, szczepienia ochronne, a w razie potrzeby także żółtą książeczkę. Na naszych pacjentów czeka zarówno stacjonarna wizyta szczepienna, jak i konsultacja lekarska online.

Serdecznie zapraszamy!

FAQ - często zadawane pytania

Czy MERS to to samo co COVID?

Zarówno MERS-CoV (bliskowschodni koronawirus zespołu oddechowego) jak i SARS-CoV-2 (drugi koronawirus ciężkiego ostrego zespołu oddechowego) należy do tej samej rodziny wirusów i wywołuje infekcję z objawami takimi jak gorączka, kaszel czy duszności. MERS rozprzestrzenia się trudniej, ale ma większą śmiertelność niż COVID-19.

Jakie są objawy MERS?

Główne objawy MERS, bliskowschodniego zespołu oddechowego, to gorączka, kaszel i duszności. U niektórych pojawiają się dodatkowo dolegliwości żołądkowo-jelitowe, takie jak np. biegunka.

Czy MERS to nowa choroba?

MERS to stosunkowo nowo choroba, odkryta dopiero w 2012 roku w Arabii Saudyjskiej.

Czy istnieje szczepionka przeciwko MERS-CoV?

Nie ma szczepionki na MERS-CoV, dlatego kluczowa jest profilaktyka polegająca na zachowaniu higieny, unikaniu kontaktu z osobami chorymi i dromaderami oraz dokładnej obróbce cieplnej produktów spożywczych pochodzenia wielbłądziego.