Komu najbardziej zagraża malaria w Ameryce?
Malaria, tropikalna choroba pasożytnicza, jest przenoszona przez niektóre gatunki komarów. O ile nie stanowią one zagrożenia w Stanach Zjednoczonych i w Kanadzie, to w Ameryce Łacińskiej już tak. Ryzyko zakażenia wzmaga:
- odwiedzanie obszarów wiejskich i leśnych (szczególnie nizinnych);
- pobyt w Ameryce w najwilgotniejszych porach roku;
- nieprzestrzeganie zasad profilaktyki ukąszeń;
- rezygnacja z leków przeciwmalarycznych.
Od ukąszenia komara do wystąpienia objawów takich jak napadowe ataki zimna z drgawkami, zaburzenia świadomości czy skrajne zmęczenie, upływa średnio 10-15 dni.
Ciężkość malarii zależy od rodzaju zarodźców (pasożytów) oraz indywidualnych predyspozycji człowieka. Dzieci do 5. roku życia, kobiety w ciąży czy osoby z niedoborami odporności z reguły najgorzej przechodzą zakażenie. W których krajach zagraża malaria w Ameryce?
Gdzie występuje malaria w Ameryce Północnej?
O ile w Kanadzie malaria zniknęła bez podejmowania specjalnych środków, o tyle w USA potrzeba było strategii eliminacji choroby. Certyfikat kraju wolnego od malarii Stany Zjednoczone uzyskały w 1970 roku[1].
Meksyk malaria
W krajach klimatu tropikalnego i subtropikalnego, takich jak Meksyk malaria może stanowić zagrożenie. Ze względu na dużą powierzchnię, a co za tym idzie, zróżnicowanie klimatyczne, choroba występuje tylko w wybranych zakątkach Meksyku. Są to stany:
- Chihuahua (południowa część)
- Campeche
- Chiapas
- Sonora
- Sinaloa
- Oaxaca
- Tabasco
W trzech pierwszych stanach Meksyku zaleca się kompleksowe podejście, polegające na solidnej ochronie przed ukąszeniami komarów oraz przyjmowaniu specjalnie dobranych leków. W pozostałych wystarczy tylko profilaktyka ukąszeń[2].
Gdzie występuje malaria w Ameryce Środkowej?
Ameryka Środkowa ma wprost idealne warunki dla komarów malarycznych; tropikalny klimat to coś, co im sprzyja.
Mimo to wymienionym niżej krajom udało się wyeliminować malarię, podejmując odpowiednie środki profilaktyczne (w nawiasach podano rok uzyskania statusu wolnego od malarii):
- Kuba (1973),
- Belize (2023),
- Jamajka (1966),
- Grenada (1962),
- Dominika (1966),
- Salwador (2021),
- Saint Lucia (1962),
- Trynidad i Tobago (1965)[3].
Podczas gdy w krajach takich jak Kuba, Belize czy Jamajka malaria została zwalczona za pomocą starannej strategii eliminacji choroby, w wymienionych niżej państwach udało się to osiągnąć bez żadnych specjalnych działań:
- Bahamy (2012),
- Barbados (1968),
- Saint Kitts i Nevis (2012),
- Antigua i Barbuda (2012),
- Saint Vincent i Grenadyny (2012).
W krajach takich jak Kuba, Grenada czy Jamajka malaria została wyeliminowana dość dawno, podczas gdy inne (np. Salwador) osiągnęły ten cel całkiem niedawno. W Belize, która ma status wolnego od malarii dopiero od 2023 roku, mogą zdarzać się jeszcze sporadyczne przypadki zakażeń (jak np. w kwietniu 2025 roku)[4]. Gdzie to ryzyko w Ameryce Środkowej jest wyższe?
Malaria Karaiby
Haiti jest jedynym krajem karaibskim w całości dotkniętym malarią, gdzie zaleca się pełną profilaktykę, obejmującą ochronę przed ukąszeniami oraz przyjmowanie leków. W sąsiadującej z Haiti Dominikaną malaria jest także rozpowszechniona, ale chemioprofilaktykę zaleca się tylko osobom podróżującym do prowincji:
- Azua,
- San Juan,
- Elías Piña,
- La Altagracia,
- Santo Domingo[5].
Aby nie nabawić się chorób tropikalnych takich jak m.in. malaria Karaiby warto odwiedzić dopiero po konsultacji lekarskiej w TropicalMed. W naszym ośrodku uzyskasz nie tylko receptę na odpowiednie leki, ale także wykonasz najpotrzebniejsze szczepienia na Karaiby.
Malaria w części kontynentalnej
W kontynentalnej części Ameryki Środkowej jest znacznie więcej krajów dotkniętych malarią. Poniższa tabela przedstawia, które regiony są najbardziej dotknięte tą chorobą[6].
| Malaria w Ameryce Środkowej | Obszary występowania malarii |
| Gwatemala | |
| Honduras | - leki i profilaktyka ukąszeń niemal w całym kraju
- brak malarii w San Pedro Sula i stolicy (Tegucigalpa)
|
| Nikaragua | - Región Autónoma Atlántico Sur
- Región Autónoma Atlántico Norte
- w pozostałych obszarach tylko profilaktyka ukąszeń
|
| Kostaryka | - Limón
- Alajuela
- w pozostałych obszarach tylko profilaktyka ukąszeń
|
| Panama | - brak malarii wzdłuż Kanału Panamskiego i w stolicy
- tylko profilaktyka ukąszeń w: Herrera, Coclé i Los Santos
- profilaktyka ukąszeń i leki we wszystkich pozostałych prowincjach
|
W najpopularniejszych wśród turystów krajach, takich jak Gwatemala, Kostaryka czy Dominikana malaria niestety występuje. Przed podróżą warto więc skonsultować się w sprawie leków o działaniu profilaktycznym, dopasowanych do swoich indywidualnych potrzeb.
Gdzie występuje malaria w Ameryce Południowej?
W dwóch krajach Ameryki Południowej (Chile i Urugwaju) malaria nigdy nie stanowiła problemu zdrowia publicznego. W innych udało się ją wyeliminować i uzyskać status państwa wolnego od tej choroby. Zaliczają się do nich:
- Surinam (2025),
- Paragwaj (2018),
- Argentyna (2019),
- Trynidad and Tobago (1965).
W wielu południowoamerykańskich krajach takich jak Kolumbia, Gujana czy Wenezuela malaria nadal stanowi zagrożenie dla przyjezdnych. Poniższa tabela przedstawia, które regiony są najbardziej dotknięte tą chorobą.
| Malaria w Ameryce Południowej | Obszary występowania malarii |
| Peru | - brak malarii w Andach
- tylko profilaktyka ukąszeń w: Piura i Tumbes
- profilaktyka ukąszeń i leki we wszystkich pozostałych regionach
|
| Gujana | - profilaktyka ukąszeń i leki niemal we wszystkich zakątkach kraju
- brak malarii w stolicy (Georgetown) i Nowym Amsterdamie
|
| Boliwia | - profilaktyka ukąszeń i leki we wszystkich regionach poniżej 2500 m n.p.m.
- brak malarii w wyżynnych departamentach: Potosí, Oruro oraz części La Paz, Cochabamba i Chuquisaca
|
| Brazylia | - Acre
- Amapá
- Roraima
- Rondônia
- Amazonas
- Pará (w Belém tylko profilaktyka ukąszeń)
- Maranhão (w São Luis tylko profilaktyka ukąszeń)
- Mato Grosso (w Cuiabá tylko profilaktyka ukąszeń)
- profilaktyka ukąszeń we wszystkich pozostałych regionach
|
| Ekwador | - Pastaza
- Orellana
- Sucumbíos
- Esmeraldas
- Morona-Santiago
- wschodnia część Cotopaxi
- profilaktyka ukąszeń we wszystkich pozostałych regionach poza Andami
|
Kolumbia | - brak malarii w stolicy (Bogota) oraz Kartagenie i Medellín
- profilaktyka ukąszeń i leki we wszystkich regionach poza Andami (poniżej 1700 m n.p.m.)
|
| Wenezuela | - profilaktyka ukąszeń i leki we wszystkich regionach poza Andami (poniżej 1700 m n.p.m.)
|
W najpopularniejszych turystycznie krajach, takich jak Peru, Brazylia czy Kolumbia malaria to nie jedyne zagrożenie dla zdrowia. Dla własnego bezpieczeństwa i komfortu warto zgłosić się do TropicalMed, gdzie na podstawie wiedzy o trasie i terminie wycieczki, ocenimy ryzyko poszczególnych chorób i doradzimy w sprawie profilaktyki.
Dlaczego warto skonsultować się w sprawie malarii z TropicalMed?
Wiadomo już, czy malaria w Ameryce Południowej i Środkowej stanowi zagrożenie oraz jak przebiega choroba. Pierwszy krok, tj. zdobycie wiedzy na temat zagrożenia, jest zatem wykonany. Kolejnym jest poznanie zasad profilaktyki. Obejmuje ona dwa ważne działania:
| Ochrona przed ukąszeniami | - spanie pod moskitierą,
- ubieranie zakrywającej ciało odzieży
- stosowanie środków odstraszających owady (sprawdź: repelenty)
- unikanie miejsc ze stojącą wodą i eliminowanie ich z otoczenia (np. usuwanie podstawek do doniczek)
|
| Chemioprofilaktyka | - zdobycie środków farmakologicznych (sprawdź: leki na malarię)
- stosowanie leków zgodnie z wytycznymi uzyskanymi od lekarza
|
TropicalMed specjalizuje się w medycynie tropikalnej. Oferujemy kompleksowe porady dotyczące profilaktyki antymalarycznej oraz informacje o aktualnej sytuacji epidemicznej w danym regionie. Można u nas wykonać wszystkie zalecane szczepienia dla podróżujących. W naszej ofercie znajdują się zarówno szczepionki solo, jak i w przystępnych cenowo pakietach, takich jak np. Ameryka Łacińska za 869 zł (sprawdź cennik).
Konsultacja w TropicalMed umożliwia dostosowanie środków zaradczych do konkretnych warunków podróży, co minimalizuje ryzyko zakażenia malarią i innymi chorobami zakaźnymi.
Serdecznie zapraszamy na wizytę!
FAQ - często zadawane pytania
Czy w USA jest malarią?
USA jest wolne od malarii od 1970 roku, toteż nie ma tam ryzyka ukąszenia przez komara malarycznego i zarażenia się tą pasożytniczą chorobą tropikalną.
Czy na Karaibach występuje malaria?
Na Karaibach malaria występuje na całym terytorium Haiti oraz (w mniejszym stopniu) w Dominikanie. Pozostałe państwa wyspiarskie Karaibów są wolne od malarii.
Czy w Ameryce Południowej jest malaria?
W 7 krajach Ameryki Południowej, takich jak Peru, Gujana, Boliwia, Brazylia, Ekwador, Kolumbia i Wenezuela malaria jest rozpowszechniona. W Chile, Surinamie, Paragwaju, Argentynie oraz Trynidadzie i Tobago jest bezpiecznie.
Gdzie najczęściej występuje malaria?
Malaria występuje najczęściej na terenach nizinnych i podmokłych, na obszarach wiejskich lub w lasach. Planując odwiedzanie tego typu miejsc w krajach endemicznych, warto wyposażyć się w odpowiednie leki przeciwmalaryczne (dostępne tylko na receptę).