Jak szczepionka na dur rzekomy wypadła w badaniach?

Jak działa nowa szczepionka na dur rzekomy?

Na łamach czasopisma medycznego New England pojawiła się informacja o tym, że szczepionka na dur rzekomy osiągnęła obiecujące wyniki w II fazie badań klinicznych^[1]. 

Doustny preparat CVD 1902 zawiera żywe, ale osłabione (atenuowane) bakterie Salmonella Paratyphi typu A. Nie wywołują one pełnoobjawowej choroby, ale są rozpoznawane przez układ odpornościowy człowieka. W ten sposób organizm „uczy się”, jak zwalczyć salmonellozę durową w razie zetknięcia się z prawdziwym patogenem.

II faza badań klinicznych nad skutecznością i bezpieczeństwem preparatu odbyła się na Uniwersytecie Oxfordzkim w Wielkiej Brytanii. Co udało się ustalić?

Jakie są wyniki badań nad nową szczepionką?

W badaniu wzięło udział 72 uczestników, których podzielono na dwie grupy. W pierwszej podano placebo (substancję, która nie ma żadnego działania), a w drugiej preparat CVD 1902. W obu zastosowano taki sam, trzydawkowy schemat podania:

• I dawka,
• II dawka po 14 dniach,
• III dawka 28 dni po drugiej dawce.

Podanie badanej szczepionki oraz placebo o identycznym wyglądzie i schemacie podania pozwoliło obiektywnie ocenić bezpieczeństwo i skuteczność preparatu CVD 1902. Jakie są wyniki testów? 

Skuteczność

Szczepionka na Salmonella Paratyphi typu A osiągnęła skuteczność na poziomie 73%. Zakażenie zdiagnozowano bowiem aż u 75% uczestników z grupy placebo oraz tylko 21% uczestników zaszczepionych preparatem CVD 1902. Świadczy to o wysokim stopniu ochrony przed salmonellozą durową u osób poddanych immunizacji.

Bezpieczeństwo

Wśród uczestników badania wystąpiły 4 skutki uboczne: dwa wśród osób, którym została podana szczepionka na dur rzekomy oraz dwa w grupie placebo^[2]. 

Działania niepożądane miały nasilenie od łagodnego do umiarkowanego, jednak ze względu na to, że wystąpiły w takim samym stopniu w obu grupach, zostały uznane za niezwiązane ze szczepieniem. 

Dlaczego szczepionka na Salmonella Paratyphi jest ważna?

Szczepionka na dur rzekomy ma zapobiegać poważnym gorączkom jelitowym z bólem głowy i brzucha, zaburzeniami świadomości, wysypką oraz powiększenia wątroby i śledziony. Dzięki immunizacji będzie można minimalizować ryzyko powikłań, takich jak uszkodzenie jelita, krwotoki z przewodu pokarmowego czy zapalenie opon mózgoto-rdzeniowych^[3].

To ważne, bo każdego roku Salmonella Paratyphi typu A wywołuje około 2 milionów zakażeń, co stanowi około 30% wszystkich przypadków salmonellozy^[4]. 

Infekcje, będące wynikiem spożycia wody lub żywności skażonych wydalinami nosiciela, są szczególnie częste w krajach o słabszych warunkach sanitarnych. Szczepionka na Salmonella Paratyphi typu A będzie więc zalecana głównie osobom podróżującym. W ten sposób będą one mogły polepszać swoje bezpieczeństwo w miejscach, gdzie można się zarazić, a możliwości leczenia są ograniczone.

Jeśli wyniki kolejnych badań będą tak obiecujące jak te z II fazy, preparat CVD 1902 ma szansę pojawić się na europejskim rynku farmaceutycznym. Zważywszy na rosnącą lekooporność bakterii^[5], szczepienie ma szansę stać się kluczowym elementem profilaktyki duru rzekomego.