Czym grozi zaniedbanie obowiązku szczepienia?

WHO ostrzega: nie zaniedbujmy szczepień obowiązkowych!

Klaudia Gierlicka | 2022-07-20 (ostatnia aktualizacja: 2024-10-28)
Czerwony alert Światowej Organizacji Zdrowia dotyczy problemu uchylania się od szczepień obowiązkowych. Głównymi zagrożeniami są błonica, tężec i krztusiec, ale gwałtowny skok zakażeń odnotowuje się też w przypadku odry. Wszystkim tym chorobom można zapobiegać za pomocą szczepień.

Czemu WHO alarmuje o zagrożeniu dla zdrowia i życia dzieci?

Pandemia Covid-19 nasiliła problem zaniedbania obowiązku szczepień ochronnych. WHO i UNICEF odnotowały spadek o 5 punktów procentowych jeśli chodzi o uodpornienie niemowląt przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi (DTP). Ten globalny kryzys prędzej czy później poskutkuje groźnymi epidemiami wśród dzieci.

Błonica, tężec i krztusiec to poważne choroby zakaźne, zagrażające zdrowiu i życiu najmłodszych – to grupa najbardziej narażona na groźne powikłania i zgon w wyniku infekcji. Układ odpornościowy niemowląt nie jest bowiem wykształcony na tyle, by poradzić sobie z patogenami. O przebiegu i konsekwencjach poszczególnych chorób pisaliśmy w tych artykułach:

Wszystkim trzem można zapobiegać za pomocą jednej serii szczepień – na polskim rynku farmaceutycznym są bowiem dostępne preparaty skojarzone, zawierające zestaw antygenów (DTP). Aby jeszcze bardziej zredukować liczbę stresujących dla dziecka ukłuć, stosuje się szczepionki 5w1 lub 6w1, chroniące dodatkowo przed polio, Hib (5w1) oraz WZW (6w1). Wszystkie te choroby figurują w polskim Kalendarzu Szczepień jako obowiązkowe.

Widmo epidemii odry – jak temu zaradzić?

Kolejne obawy WHO i UNICEF dotyczą zagrożenia epidemią odry. Zaniedbanie szczepień MMR (również skojarzonych) „zaowocowało” 79-procentowym wzrostem zakażeń. W okresie styczeń-luty w 2022 roku zanotowano nieco ponad 17,3 tys. przypadków. Dla porównania, rok wcześniej wartość ta wyniosła 9665.

Za tak gwałtowny rozwój choroby odpowiada jej niezwykle wysoka zaraźliwość. Jeśli problem zaniedbywania obowiązkowych szczepień ochronnych będzie się pogłębiał, światu grozi epidemia. Nowe ogniska zakażeń można monitorować na stronie globalnej organizacji Measles & Rubella Initiative.

Odrze (+ śwince i różyczce) można zapobiegać za pomocą jednego, dwudawkowego cyklu szczepień MMR. Powinno to przemawiać za immunizacją – statystyki pokazują jednak, że nie przemawia. O konsekwencjach choroby oraz jej przebiegu pisaliśmy tutaj: profilaktyka odry.

Jak wygląda stan szczepień ochronnych w Polsce?

Zagrożenie wymienionymi wyżej chorobami jest bliższe, niż się wydaje. Również w Polsce zaniedbuje się obowiązek immunizacji, czego konsekwencje widoczne są w statystykach. Od początku 2010 do końca 2015 łączna liczba uchybień od szczepień wyniosła nieco ponad 50 tys. Dla porównania, w samym 2020 wartość ta była większa (50 575 przypadków). 

Immunizacja jest bardzo ważna.

Nie zaniedbuj obowiązku szczepień!

Przed wprowadzeniem szczepień, występowały śmiertelne epidemie błonicy
Przed powszechnymi szczepieniami krztusiec był jedną z najczęstszych przyczyn zgonów wśród dzieci.
80% noworodków chorych na tężec umiera; te, które przeżywają, mają trwałe problemy neurologiczne.
Bezpieczne i skuteczne szczepionki. Brak kolejek. Wygodna rejestracja online.
kobieta po szczepieniu. Zapisz dziecko na szczepienia.

Dane GUS potwierdzają znaczny wzrost zachorowań na odrę między 2015 a 2019 rokiem. W latach 2010-2015 nigdy nie odnotowano więcej niż 110 zakażeń rocznie (średnio 70), natomiast w 2019 zarejestrowano już 1500 przypadków.

Za taki stan rzeczy w dużej mierze odpowiadają szkodliwe fake newsy, które łatwo się rozprzestrzeniają ze względu na swoją sensacyjność. Które informacje są nieprawdziwe?

Jakie są najbardziej szkodliwe mity na temat szczepień?

Pierwszym z fake newsów dotyczy związku szczepionek (szczególnie MMR) z autyzmem. Geneza mitu sięga lat 90. ubiegłego wieku (dokładnie 1995 roku), kiedy to opublikowano sfałszowane badania Andrewa Wakefielda. Lekarzowi udowodniono przyjęcie niemałej sumy pieniędzy w zamian za opublikowanie błędnej informacji, że szczepionki powodują autyzm. Mimo wszystko szkodliwy fake news jest ciągle powtarzany przez przeciwników szczepień.

Drugi „argument” dotyczy NOP, czyli niepożądanego odczynu poszczepiennego. Według niektórych, występuje on często i może zagrażać zdrowiu/życiu, szczególnie u najmłodszych. Szczepionki przed wprowadzeniem do obrotu są jednak restrykcyjnie testowane przez niezależne laboratoria. Ponadto, każdy niepokojący przypadek jest zgłaszany i wnikliwie analizowany. Dodatkowo, wiele szczepionek działa na rynku od wielu lat – ten czas wykorzystano na wyeliminowanie wszelkich niebezpieczeństw związanych z immunizacją. „Zagrożeniami” mogą być (i to nie zawsze):

  • ból i obrzęk w miejscu ukłucia,
  • złe samopoczucie,
  • ból głowy,
  • lekka gorączka.

To niegroźne i ustępujące samoistnie dolegliwości i niewielka cena w zamian za ochronę zdrowia i życia.

To tylko niektóre mity powtarzane przez przeciwników szczepień. Ich działania mają negatywne konsekwencje nie tylko dla nich samych i ich bliskich, ale także dla ogółu. Spadek liczby zaszczepionych osłabia tzw. odporność populacyjną i daje patogenom możliwość rozwoju i rozprzestrzeniania się w społeczeństwie.

Aby chronić się przed dezinformacją, warto polegać na rzetelnych źródłach, takich jak m.in. WHO, UNICF (globalne), amerykańskie CDC czy polskie PZH. Wykwalifikowani lekarze w TropicalMed także udzielają sprawdzonych informacji.

Serdecznie zapraszamy na konsultację i szczepienia ochronne!

Chroń dziecko przed groźnymi infekcjami!

Wykonaj obowiązkowe szczepienia MMR i DTP.
Umów się na szczepienia.
Czytaj więcej: