D szczepionka błonicza – w jaki sposób działa?
D szczepionka błonicza adsorbowana skutecznie chroni przed chorobą wywołaną przez bakterie zwane maczugowcami błonicy. To ważne, bo zakażenie drogą kropelkową grozi zatkaniem dróg oddechowych przez narośle zwane pseudobłonami (stąd nazwa choroby) lub zatrzymaniem akcji serca wskutek działania toksyny bakteryjnej.
Adsorbowana szczepionka przeciw błonicy zawiera oczyszczony toksoid, czyli toksynę bakteryjną pozbawioną zjadliwości. W ten sposób układ odpornościowy człowieka może „nauczyć się” rozpoznawania i zwalczania choroby bez ryzyka infekcji.
Toksoid błoniczy jest adsorbowany (scalony) z wodorotlenkiem glinu, który pełni funkcję adiuwanta. To substancja mająca na celu wzmocnienie reakcji odpornościowej, a co za tym idzie – utrwalenie ochrony uzyskanej dzięki szczepieniu. Komu jest to szczególnie wskazane?
Jak stosowana jest szczepionka przeciw błonicy?
Szczepionka D zawierająca ponad 30 jednostek toksoidu błoniczego służy do immunizacji podstawowej, składającej się z trzech dawek:
- I dawka,
- II dawka podana po 4-6 tygodniach,
- III dawka podana po 6-12 miesiącach od II dawki.
W zależności od tego, w jakim wieku rozpoczęto szczepienie, szczepionka przeciw błonicy jest dawkowana w sekwencji 0,5 ml – 0,5 ml – 0,3 ml (do 2. roku życia) lub 0,3 ml – 0,3 ml – 0,3 ml (w wieku 2-6 lat). W 6. roku życia dzieciom podaje się dawkę uzupełniającą.
Szczepionka d zawierająca ponad 5 jednostek toksoidu błoniczego służy wyłącznie do szczepień przypominających dla młodzieży i dorosłych. Jest stosowana w pojedynczym wstrzyknięciu raz na 10 lat.
Niezależnie od stężenia substancji aktywnej, obie szczepionki są podawane drogą głębokich, podskórnych wstrzyknięć. Co wiemy na temat ich bezpieczeństwa?
Czy szczepionka błonicza jest bezpieczna?
D szczepionka błonicza adsorbowana zawsze jest poprzedzona dokładną kwalifikacją lekarską – bez względu na to, czy jest podawana w ramach immunizacji podstawowej czy przypominającej. Podczas wywiadu należy wykluczyć przeciwwskazania. Jakie?
Przeciwwskazania
- ostra choroba z gorączką,
- zaostrzenie choroby przewlekłej,
- nadwrażliwość na składnik/i szczepionki.
Alergia na tiomersal
W obu szczepionkach błoniczych adsorbowanych znajduje się konserwant zwany tiomersalem, który jest nieodpowiedni dla alergików.
Kwalifikacja medyczna jest kluczowa dla bezpieczeństwa pacjenta, jednak nawet u zdrowych pacjentów preparat może wywołać pewne skutki uboczne. Które były zgłaszane najczęściej?
Skutki uboczne
- gorączka,
- ból głowy,
- złe samopoczucie,
- ból, obrzęk lub rumień w miejscu wstrzyknięcia.
Należy zaznaczyć, że wymienione działania niepożądane nie dotykają każdego, a kiedy już się pojawią, to zazwyczaj ustępują samoczynnie w ciągu 24-48 godzin. To zdecydowanie mniejsze ryzyko niż pełnoobjawowa błonica.
Którą szczepionkę przeciwko błonicy wybrać?
Immunizacja dzieci jest w Polsce obowiązkowa i refundowana, natomiast dawki przypominające trzeba już organizować sobie na własną rękę. Na rynku farmaceutycznym znajduje się nie tylko d szczepionka błonicza adsorbowana, ale także preparaty wieloskładnikowe, przedłużające odporność na błonicę i kilka innych chorób z polskiego kalendarza szczepień. Jakich?
- d szczepionka błonicza adsorbowana chroni tylko przed błonicą,
- Clodivac to szczepionka 2w1, chroniąca przed błonicą i dodatkowo przed tężcem,
- Adacel lub Boostrix to szczepionka 3w1, chroniąca przed błonicą, tężcem i krztuścem,
- Adacel Polio lub Boostrix Polio to szczepionka 4w1, chroniąca przed błonicą, tężcem, krztuścem i polio.
Z racji tego, że błonica nie stanowi większego zagrożenia w Polsce, przypominająca szczepionka d jest zalecana głównie osobom podróżującym. Podobnie jest w przypadku preparatów 4w1 ze składnikiem polio. Na tężec i krztusiec warto uodparniać się regularnie, bo choroby są powszechne na całym świecie, w tym w Polsce.
Ile kosztuje dawka przypominająca na błonicę?
Według wyszukiwarek internetowych, d szczepionka błonicza adsorbowana nie jest zbyt szeroko dostępna. Według jednego ze źródeł, opakowanie zawierające 5 dawek po 0,5 ml kosztuje ponad 4,5 tys. złotych. Zdecydowanie tańszym i wygodniejszym rozwiązaniem jest pojedyncze szczepienie przypominające w TropicalMed. Jest ono w cenie:
- 199 zł za szczepionkę 2w1,
- 239 zł za szczepionkę 3w1,
- 279 zł za szczepionkę 4w1.
Każda szczepionka przeciw błonicy w TropicalMed jest poprzedzona kwalifikacją medyczną w cenie 70 zł.
Błonica to choroba, która zagraża szczególnie osobom podróżującym. Chcąc zaoszczędzić na immunizacji przed wyjazdem zagranicznym, warto zapoznać się z naszymi atrakcyjnymi pakietami szczepień. Sprawdź cennik TropicalMed i zgłoś się na wizytę.
Serdecznie zapraszamy!
FAQ - często zadawane pytania
Czy istnieje szczepionka na błonicę?
Istnieje wiele szczepionek na błonicę, jednak większość to preparaty skojarzone, czyli chroniące przed kilkoma innymi chorobami. D szczepionka błonicza jako jedyna chroni wyłącznie przed błonicą i nie zawiera składników tężcowych, krztuścowych itd.
Czy szczepionka na błonicę jest żywa?
D szczepionka błonicza adsorbowana zawiera oczyszczony toksoid błoniczy, a więc nie zawiera żywych bakterii. Dzięki temu jest bezpieczna nawet wśród najwrażliwszych grup.
Kto powinien zaszczepić się na błonicę?
Na błonicę należy szczepić wszystkie dzieci zgodnie z obowiązującym w Polsce kalendarzem. Dzięki temu udało się wyeliminować tę groźną chorobę. Przypominająca szczepionka d raz na 10 lat jest zalecana głównie osobom podróżującym do krajów, gdzie błonica nadal stanowi problem zdrowia publicznego.
Jakie roczniki były szczepione na błonicę?
Kontrolowane i masowe szczepienia przeciw błonicy w Polsce ruszyły w drugiej połowie lat pięćdziesiątych XX wieku. W latach sześćdziesiątych osiągnięto już 95-procentowy stan zaszczepienia małych dzieci.